ବିହାର ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦୟନୀୟ ପରାଜୟ ପରେ, କଂଗ୍ରେସ ଶୀର୍ଷ ନେତୃତ୍ୱ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଆହ୍ୱାନ କରିଥିବା ସମୀକ୍ଷା ବୈଠକ ଆଚମ୍ବିତ ଭାବରେ ହଙ୍ଗାମା, ଅପଶବ୍ଦ, ଧମକ ଏବଂ ଗୁଳି ଫୁଟିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଘଟଣାରେ ପରିଣତ ହେଲା।
୬୦ଟି ଆସନରେ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରି କେବଳ ୫ଟି ସିଟ ଜିତିଥିବା ଏହି ପରାଜୟ ଦଳରେ ନୈତିକ ଆଘାତ ଦେଇଥିଲା—କିନ୍ତୁ ଦିଲ୍ଲୀ ବୈଠକ ଦେଖାଇ ଦେଲା ଯେ, ଏହା ଆଘାତ ମାତ୍ର ନୁହେଁ, ଦଳର ଶରୀର ଭିତରେ ଦୀର୍ଘଦିନର ପୁଣ୍ୟ-ପାପର ଦାଗ ଏବେ ପୁଣି ଫୁଟି ବାହାରିଛି।
ଦଳୀୟ ବୈଠକରେ ହଙ୍ଗାମା ମଝିରେ ଗୁଳି
ଗଣମାଧ୍ୟମ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ପ୍ରସଙ୍ଗ ସାଧାରଣ ବିଶ୍ଳେଷଣରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି-କିଏ କିପରି ହାରିଲା, ଆକଳନ କେଉଁଠି ଭୁଲ୍ ହେଲା।
କିନ୍ତୁ ଭିତରେ ଚାପ ଏତେ ଅଧିକ ଥିଲା ଯେ, ଶେଷରେ ଦୁଇଜଣ ନେତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବାକ୍ୟବାଣ ଯୁଦ୍ଧ ଗାଳିଗୁଲଜ ଓ ଧମକରେ ଯାଇ ପହଞ୍ଚିଲା।
କଥା କହିବା ସମୟରେ ବିହାରର ବୈଶାଳୀ ଆସନର କଂଗ୍ରେସ ପ୍ରାର୍ଥୀ ସଞ୍ଜୀବ ସିଂହ ନିଜ ଆସନରେ ହୋଇଥିବା “ବନ୍ଧୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଲଢ଼େଇ”- ଅର୍ଥାତ୍ ଦଳୀୟ ଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅନୌପଚାରିକ ବିରୋଧ ବାବଦରେ ଅଭିଯୋଗ ଉଠାଇଥିଲେ।
ତାଙ୍କର ଭାଷଣକୁ ବାଧା ଦେବା ସମୟରେ ସଞ୍ଜୀବ ସିଂହ ରାଗିଯାଇ ଉଚ୍ଚସ୍ୱରରେ କହିଥିଲେ-
“ଜ୍ୟାଦା ବୋଲବା, ତୋକେ ଗୋଲି ମାର୍ ଦେବା!” ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଲା ବେଶୀ କଥା କହିଲେ ଗୁଳି ମାରି ଦେବି।
ଏହି ଧମକ ଶୁଣି କକ୍ଷରେ ଉତ୍ତେଜନା ବଢ଼ିବା ସହିତ ବାସ୍ତବରେ ଗୁଳିର ଶବ୍ଦ ଶୁଣାଯାଇଥିବା ଖବର ମିଳିଛି- ଯଦିଓ ଦଳୀୟ ସାଂସଦ ପପୁ ଯାଦବ ଏହାକୁ ଅସ୍ୱୀକାର କରି “ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମିଥ୍ୟା” ବୋଲି କହିଛନ୍ତି।
ଘଟଣାର ସତ୍ୟ ଯାହାହେଉନା କାହିଁକି, ଏକ ବଡ଼ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଦଳର ସମୀକ୍ଷା ବୈଠକରେ ଗୁଳି ଫୁଟିବାର ଖବର ଦଳର ଅବସ୍ଥା ସମ୍ପର୍କରେ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଛି।
ଟିକେଟ୍ ବଣ୍ଟନ, ବାହାର ପ୍ରାର୍ଥୀ, ଦଳଭିତ୍ତିକ ଦଙ୍ଗା
ବୈଠକରେ ଅନେକ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଦଳୀୟ ପରାଜୟର କାରଣକୁ ଜାଣିବାକୁ ଚାହିଥିଲେ। ତାର ମଝିରେରେ ତିନିଟି ଅଭିଯୋଗ ସର୍ବାଧିକ ଚର୍ଚ୍ଚିତ ହେଲା-
1. ଟିକେଟ୍ ବିକ୍ରୟ
ଅନେକ ନେତା ଅଭିଯୋଗ କଲେ ଯେ ଟିକେଟ୍ ବଣ୍ଟନ ଅତ୍ୟଧିକ ବ୍ୟବସାୟୀକୃତ ହୋଇପଡ଼ିଛି।
ପାଖରେ ଅର୍ଥ ଥିଲେ ଟିକେଟ୍—ଲୋକପ୍ରିୟତା, ସାଂଗଠନିକ କାର୍ଯ୍ୟ, ସମର୍ଥନ ମୂଲ୍ୟାୟନ- କିଛି ନିର୍ଣ୍ଣୟକାରୀ ନୁହେଁ।
2. ବନ୍ଧୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା
ଅନେକ ଆସନରେ କଂଗ୍ରେସର ନିଜ ଦଳୀୟ ନେତାମାନେ ଗୁପ୍ତ ଭାବେ ବିଜେପି କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ମହାଗଠବନ୍ଧନ ସହ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀତା କରୁଥିବା ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରିଥିବା ଅଭିଯୋଗ ଉଠିଛି।
3. ବାହାର ଅଣାଯାଇଥିବା ପ୍ରାର୍ଥୀ
ଅନେକ ନିର୍ବାଚନମଣ୍ଡଳୀରେ ସ୍ଥାନୀୟ ନେତାଙ୍କୁ ଅବମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ କରି ଅନ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳର ନେତାଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥୀ କରାଯାଇଛି- ଏଥିପାଇଁ ଭୋଟର ଏବଂ ସମୀକ୍ଷକ ଉଭୟ ନାରାଜ।
“ମୋତେ ଟିକଟ ମିଳିଲା ୧୦ ଦିନ ପରେ”—ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କ ହତାଶାର ଉଦ୍ଗାର
କଂଗ୍ରେସ ନେତା ତୌକିର ଆଲମ ଅଭିଯୋଗ କରିଥିଲେ ଯେ ସେ ନିଜ ମୂଳ ନିର୍ବାଚନମଣ୍ଡଳୀରେ ପ୍ରସ୍ତୁତି ହେଉଥିବା ସମୟରେ, ବରାରୀ ସିଟରେ ଶେଷ ମୁହୁର୍ତ୍ତରେ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରାଯାଇଥିଲେ।
ସେ କହିଥିଲେ—
“ଯଦି ୧୦–୧୫ ଦିନ ପୂର୍ବରୁ ନାମ ଘୋଷଣା ହୋଇଥାନ୍ତା, ନିର୍ବାଚନକୁ କଭର କରିପାରିଥାନ୍ତି। ତଥାପି ୯୭,୦୦୦ ଭୋଟ ମିଳିଲା- କିନ୍ତୁ ସମୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ କମ୍ ଥିଲା।”
ସେ ଏହିଠାରେ ମହିଳାଙ୍କ ବ୍ୟାଙ୍କ ଖାତାରେ ଶେଷ ଦିନରେ ଦଶ ହଜାର ଟଙ୍କା ଜମା ହେବାର ଅଭିଯୋଗ ଉଠାଇଥିଲେ, ଯାହା ନିର୍ବାଚନ ଫଳାଫଳକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିଥିବା ସେ ଚିହ୍ନଟ କରିଥିଲେ।
ସୀମାଞ୍ଚଳରେ ‘ଓୱେସୀ ଫ୍ୟାକ୍ଟର’: ବିଜେପି ସହ ଅପରୋକ୍ଷ ତାଳମେଳ?
କଂଗ୍ରେସ ନେତା ମୁସାଭିର ଆଲମ ସଂଗଟିତ ଭାବରେ କହିଥିଲେ ଯେ, ଓୱେସୀଙ୍କ ଏଆଇଏମଆଇଏମ ସୀମାଞ୍ଚଳରେ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ‘ନେରେଟିଭ୍’ ତିଆରି କରି ମହାଗଠବନ୍ଧନର ଭୋଟକୁ ଭାଙ୍ଗିଦେଇଛି। ସେ କହିଥିଲେ- “ବିଜେପି ସହିତ ମିଶି ସେମାନେ ଏକ କାହାଣୀ ତିଆରି କରିଥିଲେ। ପ୍ରଭାବ ସୀମାଞ୍ଚଳରେ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜିଲ୍ଲାକୁ ଗଲା।”
ଏହା କଂଗ୍ରେସର ପାରମ୍ପରିକ ମୁସଲିମ୍ ଭୋଟ ବ୍ୟାଙ୍କ ଖସିପଡ଼ିବାର ସତ୍ୟକୁ ଉଜାଗର କରୁଛି।
ଦିଲ୍ଲୀ ବୈଠକରେ ଅନୁପସ୍ଥିତ ରାହୁଲ-ଖଡଗେ: ସମୟର ଅଜାଣା ସଂଯୋଗ?
ବିଚିତ୍ର ଭାବରେ, ଯେବେ ବାଦବିବାଦ, ଗାଳି, ଧମକ ଓ ଗୁଳି ଘଟଣା ଘଟିଯାଇଛି, ସେତେବେଳେ ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀ ଏବଂ ମଲ୍ଲିକାର୍ଜୁନ ଖଡଗେ ବୈଠକରୁ ବାହାରେ ଥିଲେ।
ଏ ନେଇ ଦଳ ଅନଧିକୃତ ଭାବରେ କିଛି କହିନାହିଁ- କିନ୍ତୁ ରାଜନୈତିକ ବିଶ୍ଲେଷକଙ୍କ ମତାମତ- “ଏପରି ସମୟରେ ଟପ୍ ଲିଡରସିପ୍ ଉପସ୍ଥିତ ନ ଥିବା, କଂଗ୍ରେସର ରଣନୀତିକ ଦୁର୍ବଳତାକୁ ପ୍ରମାଣ କରେ।”
କଂଗ୍ରେସର ଦୀର୍ଘ ସ୍ଲାଇଡ୍: ବିହାର ପରାଜୟ ବଡ଼ ଲକ୍ଷଣର ଏକ ଅଂଶ ମାତ୍ର
ଏଭଳି ପରାଜୟ କେବଳ ବିହାରରେ ନୁହେଁ—ଟ୍ରେଣ୍ଡ ଜାତୀୟସ୍ତରର।
କଂଗ୍ରେସ କେତେକ ରାଜ୍ୟରେ ପୂର୍ବରୁ ଦୃଢ଼ ସଂଗଠନ ରଖିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରାୟ ସବୁଠି ହାରିଯାଛଇ।
ଏହି ପରାଜୟ କେବଳ ଏକ ଫଳାଫଳ ନୁହେଁ; ଦଳୀୟ ଗଠନ, ଜନମଣିଷ ସହ ଯୋଗାଯୋଗ, ପ୍ରାର୍ଥୀ ପସନ୍ଦ, ଏବଂ ଶେଷ ମୁହୁର୍ତ୍ତରେ ରଣନୀତି—ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଯନ୍ତ୍ରଣାର ଅବସ୍ଥା ଜାହିର କରେ।
ଦଳଭିତ୍ତିକ ଅସନ୍ତୋଷ: ଦଳ ଭିତରେ ଦଳ, ଗୋଷ୍ଠୀରେ ଗୋଷ୍ଠୀ
ବିହାର ବୈଠକ ଏକ ସ୍ପଷ୍ଟ ସନ୍ଦେଶ ଦେଲା- କଂଗ୍ରେସର ସବୁଠୁ ବଡ଼ ସମସ୍ୟା ବିଜେପି ନୁହେଁ; କଂଗ୍ରେସ ନିଜେ।
ଏଠାରେ ଦଳୀୟ ରୋଷ, ଅସନ୍ତୋଷ, ଦଳୀୟ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ପ୍ରତି ଅବିଶ୍ୱାସ ପ୍ରବଳ।
ସାଂଗଠନିକ ଗଠନ ପରମ୍ପରାଗତ—ସମୟନୁଯାୟୀ ରିଫର୍ମ ନାହିଁ।
ବୁଥ୍ ସ୍ତରରେ ଅନେକ ନେତା ଆପଣାପାଇଁ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଛନ୍ତି; ଦଳୀୟ ମଞ୍ଚରେ ସେମାନଙ୍କ ଶବ୍ଦ ଶୁଣାଯାଉନଥିବାର ଜ୍ଵଳନ୍ତ ଅଭିଯୋଗ ମିଳୁଛି।
ଆଗାମୀ ଦିଗ: କଂଗ୍ରେସ ଆହୁରି ତଳକୁ ଯିବ କି ପୁଣି ଉଠିବ?
ମୁସାଭିର ଆଲମ ଏହି ଅବସ୍ଥାକୁ ନେଇ ତଥାପି ଆଶାବାଦୀ-
“କଂଗ୍ରେସ ଏକ ଦୃଢ଼ ବିଚାରଧାରା ବିଶିଷ୍ଟ ଦଳ। ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀ ଓ ଖଡଗେଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଆମେ ତୀବ୍ର ଭାବରେ ଫେରିବୁ।”
କିନ୍ତୁ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି—
ଦଳୀୟ ଶିଷ୍ଟାଚାର, ପ୍ରାର୍ଥୀ ପସନ୍ଦ, ସାଂଗଠନିକ ଶୃଙ୍ଖଳା, ତଥ୍ୟ-ଆଧାରିତ ରଣନୀତି—ଏକା ରାହୁଲ-ଖଡଗେଙ୍କ ମନକଥା ରହିଗଲେ ଚାଲିବ କି?
ବିହାର ବୈଠକର ବିବାଦ ଜଣାଇ ଦେଲା—
“ଦଳ ବଦଳିବାକୁ ଚାହଁଲେ, ପ୍ରଥମେ ଦଳଭିତ୍ତିକ ମଣିଷ ବଦଳିବା ଦରକାର।”
ସଂକ୍ଷେପରେ—କଂଗ୍ରେସର ପାଦ ତଳକୁ କାହିଁକି ବୁଡ଼ିଲା?
• ଭୁଲ୍ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଚୟନ
• ଟିକେଟ୍ ବଣ୍ଟନରେ ଅସ୍ପଷ୍ଟତା
• ଅନୁଶାସନ ନାହିଁ
• ଦଳ ସଂଗଠନର ସମସ୍ୟା
• ଓୱେସୀ ଓ ଅନ୍ୟ ସ୍ଥାନୀୟ ଦଳଙ୍କ ଭୋଟ-ଭଙ୍ଗାର ଅଭିଯୋଗ
• ବୁଥ୍ସ୍ତୀରରେ ଦଳୀୟ ନେତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ
• ଶେଷ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନିଆଯାଇଥିବା ପ୍ରାର୍ଥୀ ନିଷ୍ପତ୍ତି
• ଦଳର ବୁଥ୍ସ୍ତରୀୟ କାର୍ଯ୍ୟକର୍ତ୍ତାଙ୍କ ଅସନ୍ତୋଷ
ଏହି ସମସ୍ତକୁ ଯୟଗାଯୋଗ କଲେ- ପରାଜୟ ନିଶ୍ଚିତ ଥିଲା।
ଅନ୍ତିମ ବିଶ୍ଳେଷଣ
ବିହାରର ଫଳାଫଳ ଏକ ଦର୍ପଣ ସଦୃଶ୍ୟ; ଏଠାରେ କଂଗ୍ରେସର ଏକ ରାଜ୍ୟର ପରାଜୟ ଦେଖାଯାଉଛି- କିନ୍ତୁ ତା ମଧ୍ୟରେ ଲୁଚିଥିବା ଇତିହାସ ଦଳୀୟ ବିବାବ, ରଣନୀତିହୀନତା, ସଂଗଠନ ଦୁର୍ବଳତା, ଦଳ-ଭିତର ଅସନ୍ତୋଷର କାହାଣୀକୁ ଦର୍ଶାଉଛି।
କଂଗ୍ରେସ କେବେ ଫେରିପାରିବ?
ଉତ୍ତର ଦଳରେ ନୁହେଁ- ଦଳୀୟ ମନୋଭାବରେ।
AlsoRead; https://purvapaksa.com/drones-in-the-sky-will-destroy-indias-magic/
Drones in the sky will destroy India’s magic || ଆକାଶର ଡ୍ରୋନ ଖସାଇବ ଭାରତର ଇନ୍ଦ୍ରଜାଲ
