ନୂଆପଡ଼ା ଉପନିର୍ବାଚନ ଫଳାଫଳ ପ୍ରକାଶ ପାଇବା ସହିତ ଓଡ଼ିଶା କଂଗ୍ରେସର ଶାନ୍ତ ପରିବେଶ ପୁଣିଥରେ ଅଶାନ୍ତ ହେବା ଆରମ୍ଭ କରିଛି। ଗତ କେତେକ ସପ୍ତାହ ଧରି ପିସିସି ସଭାପତି ଭକ୍ତ ଦାସଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଯେଉଁ ଅସନ୍ତୋଷ ଭିତରେ ଭିତରେ ଚାଲିଥିଲା, ଉପନିର୍ବାଚନ ଶେଷ ହେବାମାତ୍ରେ ସେଇ ଅସନ୍ତୋଷ ପୁଣି ମୁଣ୍ଡ ଟେକୁଛି। ଦଳର ଭିତରେ ଲୋକମାନେ କହୁଛନ୍ତି- “ଏବେ ପୁଣି କାନ୍ଦିବୁରେ ଭକ୍ତ ଦାସ…”
ଭକ୍ତ ଦାସଙ୍କୁ କେନ୍ଦ୍ର କରି ପୁଣି ଚର୍ଚ୍ଚା, ପୁଣି ବିରୋଧ, ପୁଣି ଗାଲୁଗପ—ଏବଂ ପୁଣି ଥରେ ପିସିସର ଭିତରେ ଦଳୀୟ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱର ଜ୍ୱାଲାମୁଖୀ ଉଠିଲାଣି।
/sambad-english/media/media_files/2025/07/18/bhakta-das-2025-07-18-14-18-28.jpeg)
ନିର୍ବାଚନ ଫଳାଫଳ: ୪ର୍ଥ ସ୍ଥାନରୁ ୨ୟ—କିନ୍ତୁ ବିଜୟ ବହୁ ଦୂରରେ
ନୂଆପଡ଼ାରେ କଂଗ୍ରେସ ୨୦୨୪ ନିର୍ବାଚନରେ ମାତ୍ର ୧୫ହଜାର ଭୋଟ ସହିତ ୪ର୍ଥ ସ୍ଥାନରେ ଥିଲା। ଏଥର ଭକ୍ତ ଦାସଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଦଳ ଦ୍ୱିତୀୟ ଉଠି ୨ୟ ସ୍ଥାନ ଉଠି ୪୦ହଜାରରୁ ଅଧିକ ଭୋଟ ପାଇଛି। ଏହା ନିଶ୍ଚୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଲାଭ।
କିନ୍ତୁ- ଦଳ ଭିତରେ ଏହାକୁ ସ୍ୱୀକାର କରି ପ୍ରଶଂସା କରିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ଅଧିକ ସମାଲୋଚନା କରାଯାଉଛି- ଏହା କି ଭକ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ? ନା କି ହାରର ନୂଆ ଅଧ୍ୟାୟ?
ଯେଉଁଥିରେ ଫଳ ଯାହାହେଉ, ଏହି ଫଳାଫଳ ଦଳ ଭିତରେ ଅସନ୍ତୋଷକୁ ପୁଣିଥରେ ଜାଗ୍ରତ କରିଦେଇଛି।
ଭକ୍ତଙ୍କୁ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ସହାୟତା ମିଳିଲା କି?
ସରଳ ଉତ୍ତର: ନାହିଁ।
ଉପନିର୍ବାଚନ ମଞ୍ଚରେ ଦଳର କୌଣସି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ନେତା ଦେଖାନଥିଲେ। ଏପରିକି କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ନେତାଙ୍କ ପ୍ରଚାର ଦେଖିବାକୁ ମିଳିନଥିଲା। ନିର୍ବାଚନ ପରିଚାଳନା ପାଇଁ ଯୋଜନା ମଧ୍ୟ ନ ଥିଲା। ଦଳୀୟ ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କୁ ନିର୍ବାଚନ ଖର୍ଚ୍ଚ ବି ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଇନଥିଲା।
ଏହା କେବଳ ଅନୁମାନ ନୁହେଁ- ପ୍ରାର୍ଥୀ ଘାସିରାମ ମାଝୀ ସ୍ୱୟଂ ଫଳାଫଳ ପରେ ଖୋଲାଖୋଲି ଏ ସମ୍ପର୍କରେ ଅଭିଯୋଗ କରିଛନ୍ତି। “ଦଳ ପକ୍ଷରୁ ନିର୍ବାଚନ ପରିଚାଳନା ଖର୍ଚ୍ଚ ମିଳିଲା ନାହିଁ।”
ଘାସିରାମଙ୍କ ବକ୍ତବ୍ୟ ପିସିସିର ଅବସ୍ଥା, ଦଳର ଅର୍ଥନୀତିକ ଅସମର୍ଥତା ଓ ନେତୃତ୍ୱର ଅନିଶ୍ଚିତତାକୁ ପ୍ରମାଣ କରିବା ପାଇଁ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ।
‘ରାହୁଲ ଫ୍ୟାକ୍ଟର’: କଣ ପ୍ରଭାବ ପକାଇଲା?
ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ‘ଭାରତ ଯୋଡ଼ୋ ନ୍ୟାୟ ଯାତ୍ରା’ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟମାନଙ୍କରେ ପ୍ରଭାବ ପକାଇଥିଲେ ହେଁ, ଓଡ଼ିଶାରେ ତାହାର ଛାୟା ବି ପଡ଼ିଲା ନାହିଁ।
ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି- କାହିଁକି?
ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୈତିକ ସ୍ତରରେ ରାହୁଲଙ୍କ ପ୍ରଭାବ ଦିନକୁଦିନ କମିବା ଏକ ବାସ୍ତବତା। ଏଥିରେ ତିନିଟି କାରଣ ସ୍ପଷ୍ଟ
1. କଂଗ୍ରେସର ବିକଳ୍ପ ନେତୃତ୍ୱ ସଙ୍କଟ
2. ବିଜେପିର ପ୍ରଭାବଶାଳୀ-ଅଭିଯାନ
3. ବିଜେଡିର ସଂଗଠିତ ତନ୍ତ୍ର ଓ ମୂଳସ୍ତର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ
ନୂଆପଡ଼ାର ପ୍ରଚାରରେ ରାହୁଲଙ୍କ ଭୋଟଚୋରୀ ମନ୍ତବ୍ୟ, ଏସଆଇଆର ପ୍ରସଙ୍ଗ ମତଦାତାଙ୍କୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଛୁଇଁପାରିଲା ନାହିଁ। ଏହି ସୂଚନା ଅପେକ୍ଷାହୀନତା ଭକ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଜଣେ ସର୍ବପ୍ରଧାନ ଯୋଦ୍ଧାକୁ ପ୍ରାୟ ଏକାକୀ କରିଦେଇଥିଲା।
କଂଗ୍ରେସର ‘ପିକ୍ନିକ ପଲିଟିକ୍ସ’: ନେତାମାନେ କାମ କଲେ କି?
ଦଳ ଭିତରେ ଏହା ନୂଆ କଥା ନୁହେଁ; କଂଗ୍ରେସର ବହୁତ ନେତା ବିଶେଷତଃ ଯେଉଁ ନେତାମାନେ ଦଳର “ସିନିୟର” ବା “ନାମୀ” ସେମାନେ ମତଦାନ ତଥା ପ୍ରଚାର ମଞ୍ଚରେ ଯଥାର୍ଥ କାମ କରିବାଠାରୁ ପିକ୍ନିକ ମନୋଭାବରେ ନୂଆପଡ଼ା ଯାଇଥିବା ଅଭିଯୋଗ ରହିଛି।
ନୂଆପଡ଼ାରେ ମଧ୍ୟ ସେହି ଚିତ୍ର ପୁଣିଥରେ ପୁନରାବୃତ୍ତି ହେଲା
• କେହି ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କ ସହିତ ଯୋଗାଯୋଗ ରଖିଲେ ନାହାଁନ୍ତି
• କେହି ଦଳୀୟ ଯୋଜନାକୁ ସମୀକ୍ଷା କଲେ ନାହାଁନ୍ତି
• କେହି ତୀବ୍ର ଅଭିଯାନ ଚାଲାଇଲେ ନାହାଁନ୍ତି
ଭକ୍ତ ଦାସ ଏକା ଅବସ୍ଥାରେ ସ୍ୱୟଂ ଜୋର ଲଗାଇବାକୁ ପଡ଼ିଲା। ଏହାକୁ ପିସିସ ଭିତରୁ ଲୋକେ ନାମ ଦେଇଛନ୍ତି – “ଲୋନ୍-ଫାଇଟ କଂଗ୍ରେସ”।
ଭକ୍ତଙ୍କ ଉପରେ ପୁଣି ଆସୁଥିବା ଆକ୍ରୋଶ: କାରଣ କ’ଣ?
କଂଗ୍ରେସ ଭିତରେ ପ୍ରାୟ ଏକ ନିୟମ ରହିଛି-ଦଳ ହାରିଲେ ଦୋଷ ପିସିସି ସଭାପତିଙ୍କୁ ଦିଆଯାଏ।
ଭକ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା ନୂଆ କଥା ନୁହେଁ। କିନ୍ତୁ ଏଥର ଅସନ୍ତୋଷର ତୀବ୍ରତା ଅଧିକ, କାରଣ:
1. ନୂଆପଡ଼ା ଉପନିର୍ବାଚନକୁ ଦଳ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତର ଭାବେ ନେଇନଥିଲା
2. କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଓ ରାଜ୍ୟ ନେତୃବର୍ଗଠାରୁ ସହାୟତା ଶୂନ୍ୟ
3. ନୂଆ ପିଢ଼ୀ ସାଂଗଠନିକ ରାଜନୀତିରେ ଅସ୍ଥିର
4. ଦଳର ଭିତରେ ଗୋଷ୍ଠୀବିବାଦର ଉଦ୍ଗୀରଣ
ଦଳ ଭିତରୁ ଏହି ମତ ମଧ୍ୟ ଆସୁଛି- “ଭକ୍ତ ଦାସଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱ ଭଲ, କିନ୍ତୁ ପାଖରେ ଦଳର ବଳ ନାହିଁ। ଏକା ଲୋକମାନେ କଂଗ୍ରେସକୁ ଟାଣି ହେଲେ ମାତ୍ର ଏତେ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ।”
ଏହା ଅବଶ୍ୟ ଭକ୍ତ ପ୍ରତି ବିଶ୍ୱାସର ଚିହ୍ନ ହେଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଦଳର ଭିତରୁ ଫୁଟିଥିବା ଅସନ୍ତୋଷର ପ୍ରକଟ ଚିତ୍ର।
ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ଭକ୍ତ ଆଉ କ’ଣ କରିପାରିଥାନ୍ତେ?
ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ଏବେ ଦଳ ଭିତରେ ମୁଖ୍ୟ ଆଲୋଚନା ଏବଂ ଏହାର ଉତ୍ତର- ଦୁଇପଟିଆ।
ପ୍ରଥମ ଭାଗ: ଭକ୍ତଙ୍କ ପକ୍ଷରେ ଯେଉଁମାନେ ଅଛନ୍ତି ସେମାନଙ୍କ ମତ
ସେମାନଙ୍କ କଥା
• ଭକ୍ତ ସ୍ୱୟଂ ପ୍ରଚାରରେ ରାତିଦିନ କାମ କରିଥିଲେ
• ପୂର୍ବତନ ୪ର୍ଥ ସ୍ଥାନରୁ ୨ୟ ସ୍ଥାନ ଏକ ବିରାଟ ଲାଭ
• ପୂର୍ଣ୍ଣ ସହାୟତା ନ ଥିଲେଯିଏ ଏତେ ଲୋକ ମତାନ୍ତର କରାଇପାରିବା ଦୁର୍ଲଭ
• ଗୋଷ୍ଠୀବିବାଦ ନ ଥାନ୍ତା, ଫଳ ଆଉ ଭଲ ହୋଇପାରିଥାନ୍ତା
ଦ୍ୱିତୀୟ ଭାଗ: ଭକ୍ତ ବିରୋଧୀ ଗୋଷ୍ଠୀର ମତ
ଏହି ଶିବିରର କଥା
• ଭକ୍ତ ଦାସ ଦଳକୁ ସଂଗଠିତ କରିପାରୁନାହାଁନ୍ତି
• ସିନିୟର ନେତାଙ୍କ ସହ ସମ୍ଵାଦ ନିୟମିତ ହେଉ ନୁହେଁ
• ପ୍ରଚାର ଯୋଜନା ଡେରୀରେ କରିଥିଲେ
• ଦଳୀୟ ଗୋଷ୍ଠୀକୁ ଏକ ମଞ୍ଚରେ ବାନ୍ଧି ରଖିବା ଅସମ୍ଭବ
ସତ୍ୟ କେଉଁଠି ଅଛି? ବୋଧହୁଏ ଦୁଇପଟିଆ ଯଥାର୍ଥ- କାରଣ, ଓଡ଼ିଶା କଂଗ୍ରେସର ସମସ୍ୟା କେବଳ ଭକ୍ତ ଦାସ ନୁହେଁ, ଏହା ଗଭୀର ଓ ସଂରଚନାତ୍ମକ।
ରାଜ୍ୟରେ କଂଗ୍ରେସ ଉଠିପାରୁନାହିଁ: ମୂଳ କାରଣ ତିନୋଟି
ଏବେ ଯେମିତି ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି- ଓଡ଼ିଶାରେ କଂଗ୍ରେସ ରାହୁଲଙ୍କ ଯାତ୍ରାସବୁରୁ ପ୍ରଭାବ ହାସଲ କରୁନାହିଁ କାହିଁକି?
ତାହାର ପ୍ରମୁଖ କାରଣ:
① ଗୋଷ୍ଠୀବାଦର ଗଭୀର ଗଣ୍ଠି
ଓଡ଼ିଶା କଂଗ୍ରେସରେ ନେତା ଅଧିକ, ନେତୃତ୍ୱ ଅଧିକ, ଯୋଜନା କମ୍, ଦାୟିତ୍ଵ ନେଉଥିବା ମଣିଷ ଅଭାବ।
② ସଂଗଠନ ଶୂନ୍ୟ କ୍ୟାଡର ନାହିଁ
ବିଜେପିର ପରେ ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ କ୍ୟାଡର ବିଜେଡି। କଂଗ୍ରେସର କ୍ୟାଡର ପ୍ରାୟ ରହି ନାହିଁ। ଯେଉଁଥିପାଇଁ ମତ ରୂପାନ୍ତର କରିବା ଦୁର୍ଲଭ।
③ ରାଜ୍ୟସ୍ତରୀୟ ଗାଢ଼ ନେତୃତ୍ୱର ଅଭାବ
ଏକ ପ୍ରବଳ, ଗଣାଧାରରେ ନିର୍ମିତ, ଧାରାବାହିକ ନେତୃତ୍ୱ ଓଡ଼ିଶା କଂଗ୍ରେସ ଖୋଜିପାରୁନାହିଁ।
ଏବେ ଦଳର ଭବିଷ୍ୟତ କ’ଣ?
ନୂଆପଡ଼ା ଫଳାଫଳ ଏକ ସଙ୍କେତ- ଦଳରେ ପୁଣିଥରେ ବିଶାଳ ଉପଦ୍ରବ ଆସୁଛି।
ଭକ୍ତଙ୍କୁ ନେଇ ପୁଣି ସମୀକ୍ଷା, ପୁଣି ପ୍ରଶ୍ନ, ପୁଣି ଅସନ୍ତୋଷ, ପୁଣି ଗୋଷ୍ଠୀବିବାଦ।
କିନ୍ତୁ ଏଥର ଭକ୍ତଙ୍କୁ ନେଇ ଦୋଷାରୋପ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ଦଳ ନିଜେ ଏକ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦେବାକୁ ପଡ଼ିବ—
“ଆମେ ନିଜେ ଆମ ଘରକୁ ବଞ୍ଚାଇବାକୁ କାମ କଲୁ କି?”
ଏହି ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଅସହଜ। କିନ୍ତୁ ଆବଶ୍ୟକ।
ସରକାରୀ ନିଷ୍କର୍ଷ
ନୂଆପଡ଼ା ଉପନିର୍ବାଚନ ଭକ୍ତ ଦାସଙ୍କ ପାଇଁ ଫଳ ଦେଇଥିଲା- କିନ୍ତୁ ଦଳ ପାଇଁ ହାରର ସଙ୍କେତ।
ଏକାକୀ ଲଢ଼ି ପିସିସି ଦ୍ୱିତୀୟ ସ୍ଥାନ ନେଇଛି। କିନ୍ତୁ ଦଳ ଭିତରୁ ମିଳୁଛି-ପୁଣି ଆକ୍ରୋଶ, ପୁଣି ଆଲୋଚନା, ପୁଣି ଅସନ୍ତୋଷ।
ଏହାଦ୍ୱାରା ପ୍ରମାଣ ହେଉଛି କଂଗ୍ରେସର ସମସ୍ୟା ଭକ୍ତ ନୁହେଁ ସମସ୍ୟା ହେଉଛି ଦଳ ଭିତର ଅନୁଶାସନ, ସଂଗଠନ ଓ ଏକତାର ଅଭାବ।
ଏବଂ ଏହି ଅବସ୍ଥାରେ ଏକ ଲୋକଙ୍କୁ ଦୋଷୀ କରିବା ହେଉଛି- ନିଜ ଘରର ଅଗଣାକୁ ପଡ଼ୋଶୀ ଦେଖିବା ଆଶା କରିବା।
