ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଦୁଆରେ ଯେତେବେଳେ ତାଲା ଲାଗେ, ସେ ତାଲା କେବଳ ଲୁହାର ନୁହେଁ; ସେ ତାଲା ଭକ୍ତିର ଆତ୍ମା ଉପରେ ଲାଗେ। ଏହି ଦେଶରେ ଅନେକ ଶାସକ ଆସିଛନ୍ତି, ଯାଇଛନ୍ତି; ଅନେକ ସତ୍ତା ପରିବର୍ତ୍ତନ ଦେଖାଯାଇଛି। କିନ୍ତୁ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର ଏକମାତ୍ର ସ୍ଥାନ, ଯେଉଁଠାରେ ଶାସକ ନୁହେଁ; ଭକ୍ତ ମାତ୍ର ପ୍ରବେଶ କରେ। ସେଇଠି ରାଜା–ରଙ୍କ, ଧନୀ–ଦରିଦ୍ର, ଶକ୍ତିଶାଳୀ–ଦୁର୍ବଳ—ସମସ୍ତେ ସମାନ।
ଏମିତି ଏକ ସ୍ଥାନରେ ଯଦି ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦର୍ଶନ ନାଁରେ ଦୁଇଘଣ୍ଟା ପାଇଁ ସାଧାରଣ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ପ୍ରବେଶରୁ ବଞ୍ଚିତ କରାଯାଏ, ତେବେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିବା ସ୍ୱାଭାବିକ-
- ଏହା ଶ୍ରଦ୍ଧାର ସୁରକ୍ଷା, ନା ପ୍ରଶାସନର ଅତିଆତ୍ମବୋଧ?
- ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଦୁଆରେ କେବେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଓ ଭକ୍ତ ଭିନ୍ନ ହୋଇଛନ୍ତି କି?
- ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ପ୍ରଭୁଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ କାହା ପାଇଁ ଏହି ଶକ୍ତି ପ୍ରଦର୍ଶନ?
ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଓ ଭକ୍ତି: ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁଙ୍କ ପରିଚୟ କ’ଣ କୁହେ?
ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ—
ଏହି ନାମଟି ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ କେବଳ ଏକ ସାମ୍ବିଧାନିକ ପଦବୀ ନୁହେଁ; ଏହା ଗୋଟିଏ ଗୌରବ, ଗୋଟିଏ ଆତ୍ମସମ୍ମାନ। ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଭାବରେ, ଜଣେ ଆଦିବାସୀ ମହିଳା ଭାବରେ, ଏବଂ ଜଣେ ସରଳ ଜୀବନଶୈଳୀର ପ୍ରତୀକ ଭାବରେ- ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ ଦେଶର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପଦବୀକୁ ପହଞ୍ଚିଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ଜୀବନ ଇତିହାସ କହେ- ସେ ଆଡମ୍ବରଠାରୁ ବହୁଦୂରରେ, ଆସ୍ଥା ଓ ସରଳତାରେ ନିକଟ।
ସେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହେବା ପରେ ଯେଉଁଭଳି ଚାକଚକ୍ୟ, ଅତି–ସୁରକ୍ଷା ଓ ଦୂରତାକୁ ଏଡ଼ାଇ ଚାଲିଛନ୍ତି, ସେଥିପାଇଁ ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ସମ୍ମାନ ବଢ଼ିଛି। ଏମିତି ଜଣେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କେବେ ମଧ୍ୟ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇଁ ଭକ୍ତଙ୍କ ଉପରେ ନିଷେଧ ଚାହିଁବେ- ଏହା ଭାବିବା ମାତ୍ରେ ଅସମ୍ଭବ ଲାଗେ।
ଏହିକାରଣରୁ ପ୍ରଶ୍ନ ଆହୁରି ତୀବ୍ର-
- ଏହି ନିଷେଧ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଇଚ୍ଛା, ନା ପ୍ରଶାସନର ଅତିସାବଧାନତାର ଆଡ଼ମ୍ବର?
ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର: ଶକ୍ତି ନୁହେଁ, ସମତାର ସ୍ଥାନ
ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର କେବଳ ଏକ ଧାର୍ମିକ ସ୍ଥଳ ନୁହେଁ। ଏହା ଓଡ଼ିଶାର ସାମାଜିକ–ରାଜନୈତିକ ଆତ୍ମାର କେନ୍ଦ୍ର। ଏଠି ରାଜା ମଧ୍ୟ ଦାସ, ଦାସ ମଧ୍ୟ ରାଜା। ଇତିହାସ କହେ- ଗଜପତି ରାଜା ମଧ୍ୟ ଝାଡୁ ଧରି ମନ୍ଦିର ପରିସର ସଫା କରିଛନ୍ତି। ସେଠି କେବେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି, ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ- କାହା ପାଇଁ ଭିନ୍ନ ନୀତି ନ ଥିଲା।
ଯଦି ଆଜି ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇଁ ଦୁଇ ଘଣ୍ଟା ମନ୍ଦିର ବନ୍ଦ ହୁଏ, ତେବେ ଆଗାମୀକାଲି କ’ଣ ହେବ?

- ତିନି ଘଣ୍ଟା?
- ଅଧା ଦିନ?
- କିମ୍ବା ଭକ୍ତିକୁ ସମୟସୀମାରେ ବାନ୍ଧିବା?
ଏହି ଧାରା ଯଦି ଏବେ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉନାହିଁ, ଆଗକୁ ଏହା ପ୍ରଥା ହୋଇଯିବ।
ସୁରକ୍ଷା ନାମରେ ଦୂରତା: କାହାକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦରକାର?
ପ୍ରଶାସନ ସବୁବେଳେ ଏକ ଯୁକ୍ତି ଦିଏ- ସୁରକ୍ଷା। କିନ୍ତୁ ଏଠି ସିଧା ପ୍ରଶ୍ନ-
- ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଗର୍ଭଗୃହରେ କେଉଁ ବିପଦ?
- ଭକ୍ତମାନେ କ’ଣ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ବିପଦ କି?
- ଦେଶର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସୁରକ୍ଷିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଯଦି ଏକ ମନ୍ଦିରରେ ଭକ୍ତ ସହିତ ପଶି ପାରିବେ ନାହିଁ, ତେବେ ଲୋକତନ୍ତ୍ରର ଅର୍ଥ କ’ଣ?
ସୁରକ୍ଷା ଆବଶ୍ୟକ, ନିଶ୍ଚୟ। କିନ୍ତୁ ସୁରକ୍ଷା ନାମରେ ଯଦି ଭକ୍ତିକୁ ଦୂରେ ଠେଲି ଦିଆଯାଏ, ସେ ସୁରକ୍ଷା ଅର୍ଥହୀନ ହୋଇଯାଏ।
ଓଡ଼ିଆ ଆତ୍ମସମ୍ମାନ ଓ ଦାୟିତ୍ୱ
ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଥିବା ସମୟରେ, ଏହି ରାଜ୍ୟର ପ୍ରଶାସନର ଦାୟିତ୍ୱ ଆହୁରି ବଢ଼ିଯାଏ। ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁଙ୍କ ଦର୍ଶନ ଯାତ୍ରା ଏକ ଆଦର୍ଶ ହେବା ଉଚିତ-
• ନମ୍ର
• ଅଣ–ଘୃଣ୍ୟ
• ଭକ୍ତଙ୍କ ସହିତ ସମାନ
ଯଦି ଏହି ଯାତ୍ରା ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଅସୁବିଧା ଦେଉଛି, ତେବେ ସେ ଯାତ୍ରାର ଆତ୍ମା ହାରିଯାଏ।
ଶେଷ କଥା
ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଦୁଆରେ କେବେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଓ ସାଧାରଣ ଭକ୍ତ ଭିନ୍ନ ହେବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ଏହା ଓଡ଼ିଶାର ପରମ୍ପରା, ଏହା ଭାରତର ଆତ୍ମା। ଯଦି ଏହି ପରମ୍ପରାକୁ ଭାଙ୍ଗିବା ଚେଷ୍ଟା ହୁଏ, ସେ ଚେଷ୍ଟାକୁ ପ୍ରଥମେ ପ୍ରଶ୍ନ କରିବା ଦରକାର- ଶକ୍ତିକୁ ନୁହେଁ, ପ୍ରଶାସନୀୟ ଅହଂକାରକୁ।
ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ ନିଜେ ଏହି ନିଷେଧକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରିବେ- ଏହା ଓଡ଼ିଶା ଆଶା କରେ। କାରଣ ତାଙ୍କ ପରିଚୟ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିରୁ ଆଗେ- ସେ ଜଣେ ଭକ୍ତ।
ଏବଂ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଦୁଆରେ, ଭକ୍ତି ଛାଡ଼ି ଆଉ କୌଣସି ପରିଚୟ ଚାଲେ ନାହିଁ।
AlsoRead; https://purvapaksa.com/from-toothbrushes-to-towels-know-when-to-replace-everyday-items/
https://purvapaksa.com/from-toothbrushes-to-towels-know-when-to-replace-everyday-items/

