ଆଧୁନିକ ଭାରତୀୟ ସଙ୍ଗୀତ ଜଗତ ଆଜି ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ସନ୍ଧିକ୍ଷଣରେ ଛିଡ଼ା ହୋଇଛି। ଯେଉଁଠି ସୁରର ମୂର୍ଚ୍ଛନା ଅପେକ୍ଷା ‘ଭ୍ୟୁଜ୍’ ଏବଂ ‘ରିଲ୍ସ’ର ସଂଖ୍ୟା କଳାକାରର ଯୋଗ୍ୟତା ନିରୂପଣ କରୁଛି। ନିକଟରେ ଲୋକପ୍ରିୟ ଗାୟିକା ନେହା କକ୍କର ଏବଂ ଟୋନି କକ୍କରଙ୍କ ନୂତନ ଗୀତ କ୍ୟାଣ୍ଡି ସପକୁ ନେଇ ଯେଉଁ ଚର୍ଚ୍ଚା ଓ ସମାଲୋଚନା ହେଉଛି, ତାହା କେବଳ ଗୋଟିଏ ଗୀତର ସୀମା ଭିତରେ ଆବଦ୍ଧ ନୁହେଁ। ଏହା ହେଉଛି ଭାରତୀୟ ପପ୍ ସଂସ୍କୃତି, ଡିଜିଟାଲ୍ ଟ୍ରେଣ୍ଡ୍ ଏବଂ ଶସ୍ତା ମନୋରଞ୍ଜନ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ଏକ ବଡ଼ ଧରଣର ଯୁଦ୍ଧ।
କ୍ୟାଣ୍ଡି ସପ୍ (Candy Shop): ମନୋରଞ୍ଜନ ନା ‘କ୍ରିଞ୍ଜ୍’ର ଚରମ ସୀମା?
ନେହା କକ୍କର ଏବଂ ଟୋନି କକ୍କର ଭାରତୀୟ ସଂଗୀତ ଜଗତର ଦୁଇଟି ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ନାମ। କିନ୍ତୁ “Candy Shop” ଭଳି ଗୀତ ଯେତେବେଳେ ସାମ୍ନାକୁ ଆସେ, ସେତେବେଳେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠେ— ଆମେ ଗୀତ ଶୁଣୁଛୁ ନା କେବଳ ଶବ୍ଦର ଏକ ଅର୍ଥହୀନ ଜାଲରେ ଛନ୍ଦି ହେଉଛୁ?
ଶବ୍ଦର ଦାରିଦ୍ର୍ୟ
ଗୀତର ଲିରିକ୍ସ ବା ପଦାବଳୀକୁ ନେଇ ସର୍ବଦା କକ୍କର ପରିବାର ସମାଲୋଚନାର ଶିକାର ହୋଇଥାନ୍ତି। “Candy Shop”ରେ ବ୍ୟବହୃତ ଶବ୍ଦାବଳୀ କୌଣସି ଗଭୀର ଭାବନା ପ୍ରକାଶ କରିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ କେବଳ ଛୋଟ ପିଲାଙ୍କୁ ଆକୃଷ୍ଟ କଲା ଭଳି କିମ୍ବା ଇନଷ୍ଟାଗ୍ରାମ ରିଲ୍ସରେ ଲୋକପ୍ରିୟ ହେବା ପାଇଁ ତିଆରି ହୋଇଛି ବୋଲି ବୁଦ୍ଧିଜୀବୀ ମହଲରେ ଚର୍ଚ୍ଚା ହେଉଛି।
ଭିଜୁଆଲ୍ ବନାମ ସଂଗୀତ
ଭିଡିଓରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଚମକଧମକ ଗୀତର ଗୁଣବତ୍ତାକୁ ଲୁଚାଇ ଦେଉଛି କି? ଅନେକ ସମାଲୋଚକଙ୍କ ମତରେ, ଏହା ସଂଗୀତ ନୁହେଁ ବରଂ ଏକ ବ୍ୟବସାୟିକ ଉତ୍ପାଦ (Product) ଯାହା କେବଳ ବଜାରରେ ବିକ୍ରି ହେବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ।
ଡିଜିଟାଲ୍ ୟୁଗର ନୂଆ ଫର୍ମୁଲା: ‘ଅଲଗୋରିଦମ୍’ର ଗୋଲାମି
ଆଜିକାଲି ଗୀତ ଲେଖାଯାଉନି, ବରଂ ତିଆରି କରାଯାଉଛି। ଟିକଟକ୍, ରିଲ୍ସ ଏବଂ ସର୍ଟସ ଭିଡିଓ ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ୧୫-୩୦ ସେକେଣ୍ଡର “Hook Line” କୁ ଆଖିରେ ରଖି ପୁରା ଗୀତ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଛି।
ରିଲ୍ କଲ୍ଚରର ପ୍ରଭାବ
“Candy Shop” ଭଳି ଗୀତଗୁଡ଼ିକ ଏମିତି ଭାବେ ଡିଜାଇନ୍ କରାଯାଇଛି ଯେପରି ସାଧାରଣ ଲୋକ ଏହା ଉପରେ ସହଜରେ ନୃତ୍ୟ କରିପାରିବେ। ଫଳସ୍ୱରୂପ, ସଂଗୀତର ଶାସ୍ତ୍ରୀୟତା ବା ଗାମ୍ଭୀର୍ଯ୍ୟ ହଜିଯାଉଛି।
ନେହା କକ୍କରଙ୍କ ଭୂମିକା
ନେହା ଜଣେ ଅତି ଉଚ୍ଚକୋଟୀର କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀ, ଯିଏ ‘ଇଣ୍ଡିଆନ ଆଇଡଲ୍’ ଭଳି ମଞ୍ଚରୁ ଆସିଛନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ବାରମ୍ବାର ରିମେକ୍ ଏବଂ ଶସ୍ତା ପପ୍ ସଙ୍ଗୀତରେ ନିଜକୁ ନିୟୋଜିତ କରି ସେ ନିଜର ପ୍ରତିଭାକୁ ସଙ୍କୁଚିତ କରୁଛନ୍ତି କି? ଏହି ପ୍ରଶ୍ନଟି ହିଁ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ତର୍କର ବିଷୟ ପାଲଟିଛି।
ସାମାଜିକ ଓ ମନୋବୈଜ୍ଞାନିକ ପ୍ରଭାବ: ଆମେ କ’ଣ ଦେଖୁଛୁ?
ସଙ୍ଗୀତ ଏକ ସମାଜର ଦର୍ପଣ। ଯେତେବେଳେ “Candy Shop” ଭଳି ଗୀତ ଟ୍ରେଣ୍ଡିଂ ହୁଏ, ସେତେବେଳେ ଏହା ଯୁବପିଢ଼ିର ମାନସିକତା ଉପରେ ଦୁଇ ପ୍ରକାର ପ୍ରଭାବ ପକାଏ:
1. ସକାରାତ୍ମକ: ଏହା ଏକ ପ୍ରକାରର ହାଲୁକା ମନୋରଞ୍ଜନ। ଚାପଗ୍ରସ୍ତ ଜୀବନରେ ଏହି ଶସ୍ତା ମଜା ଲୋକଙ୍କୁ କିଛି ସମୟ ପାଇଁ ଆନନ୍ଦ ଦିଏ।
2. ନକାରାତ୍ମକ: ଗୀତର ବିଷୟବସ୍ତୁ ଯଦି କେବଳ ଶାରୀରିକ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ କିମ୍ବା ବଜାରୀକରଣ ଉପରେ ଆଧାରିତ ହୁଏ, ତେବେ ଏହା ସାମାଜିକ ମୂଲ୍ୟବୋଧକୁ କ୍ଷତି ପହଞ୍ଚାଏ। ଏହାକୁ ‘କ୍ରିଞ୍ଜ୍’ (Cringe) କୁହାଯାଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ କୋଟି କୋଟି ଲୋକ ଏହାକୁ ଦେଖୁଛନ୍ତି— ଯାହା ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ ଆମର ସାଂସ୍କୃତିକ ରୁଚି କ୍ରମଶଃ ନିମ୍ନଗାମୀ ହେଉଛି।
ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ଡିବେଟ୍ର ଗୁରୁତ୍ୱ
ସୋସିଆଲ ମିଡ଼ିଆରେ ଯେତେବେଳେ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି— “Why Neha Kakkar?”, ସେତେବେଳେ ସେ କେବଳ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ସମାଲୋଚନା ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ, ବରଂ ଏକ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ସିଷ୍ଟମକୁ କାଠଗଡ଼ାରେ ଛିଡ଼ା ହୁଅନ୍ତି।
ଉତ୍ତରଦାୟିତ୍ୱ
ଜଣେ କଳାକାର ଭାବରେ ସମାଜ ପ୍ରତି କ’ଣ ସେମାନଙ୍କର କିଛି ଦାୟିତ୍ୱ ନାହିଁ? କେବଳ ଟଙ୍କା ଏବଂ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ପାଇଁ କଳାର ସ୍ତରକୁ ଏତେ ତଳକୁ ଖସାଇ ଦେବା କେତେଦୂର ଯୁକ୍ତିଯୁକ୍ତ?
ସଂସ୍କୃତି ବନାମ ବ୍ୟବସାୟ
ଭାରତୀୟ ସଙ୍ଗୀତରେ କବିତା ଓ ଭାବର ସ୍ଥାନ ସର୍ବଦା ଉପରେ ଥିଲା। କିନ୍ତୁ ଆଜି ‘ବ୍ୟାପାର’ ସଂଗୀତର ସେହି ଆତ୍ମାକୁ ମାରି ଦେଉଛି।
ଭାରତୀୟ ସଂସ୍କୃତି ଓ ଭବିଷ୍ୟତର ଆହ୍ୱାନ
ଆମେ ଡିଜିଟାଲ୍ ଦୁନିଆରେ ଯେତେ ଆଗକୁ ଗଲେ ମଧ୍ୟ ଆମର ମୂଳ ସଂସ୍କୃତିକୁ ଭୁଲିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଯଦି ଆଜିର ପିଲାମାନେ କେବଳ “Candy Shop” ଭଳି ଶବ୍ଦଶୂନ୍ୟ ଗୀତକୁ ସଂଗୀତ ବୋଲି ଭାବିବେ, ତେବେ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ଓ ଲୋକ ସଂଗୀତର ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ କିଏ ହେବ?
• ସଜାଗତା: ସୋସୀଆଲ ମିଡିଆର ଭିଡିଓ ଏକ ପ୍ରକାରର ‘ୱେକ୍ ଅପ୍ କଲ୍’ (Wake-up call)। ଏହା ଦର୍ଶକଙ୍କୁ ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ କରୁଛି ଯେ ସେମାନେ କାହାକୁ ‘ଷ୍ଟାର୍’ ବନାଉଛନ୍ତି ଏବଂ କେଉଁ ପ୍ରକାର କଣ୍ଟେଣ୍ଟକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦେଉଛନ୍ତି।
ରୁଚିର ପରିବର୍ତ୍ତନ ଜରୁରୀ
ପରିଶେଷରେ, ନେହା କକ୍କର କିମ୍ବା ତାଙ୍କର “Candy Shop” କେବଳ ଏକ ମାଧ୍ୟମ। ଅସଲ ସମସ୍ୟା ହେଉଛି ଆମର ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ। ସଂଗୀତରେ ନବୀନତା ରହିବା ଉଚିତ୍, କିନ୍ତୁ ତାହା ଅଶ୍ଳୀଳତା କିମ୍ବା ଅତି-ଶସ୍ତା ବଜାରୀକରଣର ରୂପ ନେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଟ୍ରେଣ୍ଡ୍ ଆସିବ ଏବଂ ଯିବ, କିନ୍ତୁ କଳା ଚିରସ୍ଥାୟୀ। ଯଦି କଳାକାରମାନେ କେବଳ ‘କ୍ଲିକ୍’ ପଛରେ ଦୌଡ଼ିବେ, ତେବେ ଭାରତୀୟ ସଂଗୀତର ସୁନ୍ଦରତା ଧୀରେ ଧୀରେ ମଳିନ ପଡ଼ିଯିବ।
ସମୟ ଆସିଛି, ଆମେ ଦର୍ଶକ ଭାବେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବା— ଆମେ ସଂସ୍କୃତିର ସୁରକ୍ଷା ଚାହୁଁଛୁ ନା ଶସ୍ତା ଟ୍ରେଣ୍ଡ୍ର ଗାଡ଼ିରେ ବସି ଅନ୍ଧକାର ଆଡ଼କୁ ଗତି କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ?
AlsoRead; https://purvapaksa.com/2026-blessing-or-danger-for-humanity-baba-vengas-prediction/
https://purvapaksa.com/2026-blessing-or-danger-for-humanity-baba-vengas-prediction/
