“Aama bus” or “Yama bus”? || ଆମ ବସ୍’ ନୁହେଁ ‘ଯମ ବସ୍’?

ଓଡ଼ିଶାର ସହରୀ ଯାତାୟାତ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ‘ଆମ ବସ୍’ ଏକ ସମୟରେ ଆଶାର ପ୍ରତୀକ ଥିଲା। ଯାହା ଲୋକଙ୍କୁ ସୁବିଧାଜନକ, ସସ୍ତା ଓ ସୁରକ୍ଷିତ ଗମନାଗମନ ଦେବାକୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା, ଆଜି ସେହି ‘ଆମ ବସ୍’ ଲୋକମୁଖରେ ‘ଯମ ବସ୍’ ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି। ଏହା କେବଳ ଗୋଟିଏ ଶବ୍ଦର ଖେଳ ନୁହେଁ; ଏହା ଏକ ଭୟ, ଏକ ଅସନ୍ତୋଷ ଓ ଏକ ସାମୁହିକ ଅସୁରକ୍ଷାର ପ୍ରକାଶ।

ଗତ କିଛିଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଘଟିଥିବା ଦୁଇଟି ଘଟଣା- ଗୋଟିଏ ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ, ଆଉ ଗୋଟିଏ ପୁରୀରେ—ପୁଣିଥରେ ‘ଆମ ବସ୍’ର ସୁରକ୍ଷା ନେଇ ଗଭୀର ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଛି। ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଏକ ବାଇକ୍‌କୁ ଧକ୍କା ଦେଇ ଚାଳକଙ୍କୁ ଆହତ କରିବା, ଆଉ ପୁରୀରେ ଜଣେ ମହିଳାଙ୍କ ଗୋଡ଼ ଉପରେ ବସ୍ ଚଢ଼ିଯାଇ ତାଙ୍କୁ ଗୁରୁତର ଅବସ୍ଥାରେ ହସ୍ପିଟାଲ ପଠାଇବା—ଏହି ଦୁଇ ଘଟଣା ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ ସମସ୍ୟାଟି ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ନୁହେଁ, ବରଂ ପୁନରାବୃତ୍ତିଶୀଳ।

ଭୁବନେଶ୍ୱର ଘଟଣା: ଧକ୍କା, ଆକ୍ରୋଶ ଓ ଭଙ୍ଗା ‘ଆମ ବସ୍’

ଅପରାହ୍ନ ପ୍ରାୟ ୨ଟା। ମାଷ୍ଟରକ୍ୟାଣ୍ଟିନରୁ ରାଜମହଲ ଆଡ଼କୁ ଯାଉଥିବା ଏକ ‘ଆମ ବସ୍’ ୟୁକୋ ବ୍ୟାଙ୍କ ନିକଟରେ ୟୁ-ଟର୍ଣ୍ଣ ନେଉଥିବା ଏକ ବାଇକ୍‌କୁ ଧକ୍କା ଦେଲା। ବାଇକ୍ ଆରୋହୀ ଛିଟିକି ପଡ଼ିଲେ। ସୌଭାଗ୍ୟବଶତଃ ସେ ବଞ୍ଚିଗଲେ, କିନ୍ତୁ ଏହି ‘ସୌଭାଗ୍ୟ’ ପଛରେ ଥିଲା ଭୟଙ୍କର ଦୃଶ୍ୟ।

ପୁଲିସ ଆସି ଦୁର୍ଘଟଣା ଘଟାଇଥିବା ବସ୍‌ଟିକୁ ଘଟଣାସ୍ଥଳରୁ ଛାଡ଼ିଦେବା ପରେ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅସନ୍ତୋଷ ଫୁଟିପଡ଼ିଲା। ଏହି ଅସନ୍ତୋଷ ପରେ ଆକ୍ରୋଶର ରୂପ ନେଲା। ସେହି ରାସ୍ତାଦେଇ ଯାଉଥିବା ତିନିଟି ‘ଆମ ବସ୍’ ଲୋକଙ୍କ ଆକ୍ରମଣର ଶିକାର ହେଲା। ବସ୍‌ଗୁଡ଼ିକୁ ଭାଙ୍ଗିଦିଆଗଲା। ପରିସ୍ଥିତି ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ପାଇଁ ଡିସିପିଙ୍କୁ ଦଳବଳ ସହ ପହଞ୍ଚିବାକୁ ପଡ଼ିଲା, ମୃଦୁ ଲାଠିଚାଳନା ହେଲା, ଅଧଘଣ୍ଟା ପରେ ସ୍ଥିତି ସାମାନ୍ୟ ଶାନ୍ତ ହେଲା।

ଏଠି ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠେ—ଦୁର୍ଘଟଣା ପରେ ତୁରନ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱମୂଳକ କାର୍ଯ୍ୟ ନେଇଥାନ୍ତେ କି, ଲୋକଙ୍କ ଆକ୍ରୋଶ ଏତେ ଦୂରକୁ ଯାଇଥାନ୍ତା?

ପୁରୀ ଘଟଣା: ଗୋଟିଏ ଜୀବନ, ଏକ ରାସ୍ତା ଓ ଅନେକ ପ୍ରଶ୍ନ

ଭୁବନେଶ୍ୱର ପରେ ପୁରୀ। ନବକଳେବର ରୋଡରେ ଜଣେ ମହିଳାଙ୍କ ଉପରେ ‘ଆମ ବସ୍’ ଚଢ଼ିଯିବା ଘଟଣା ଅତ୍ୟନ୍ତ ହୃଦୟବିଦାରକ। ମହିଳାଙ୍କ ଗୋଟିଏ ଗୋଡ଼ ଜଙ୍ଘଠାରୁ ପାଦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଖିନଭିନ୍ ହୋଇଗଲା। ସେ ଗୁରୁତର ଅବସ୍ଥାରେ ଏମ୍ସ ଭୁବନେଶ୍ୱରକୁ ପଠାଯିଲେ।

ଏହି ଘଟଣା ପରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକେ ରାଗିଗଲେ। ୱାନ୍-ୱେ ଦାବି କରି ନବକଳେବର ରାସ୍ତାକୁ ଅବରୋଧ କଲେ। ପୁଲିସ ବୁଝାସୁଝା କଲା। କ୍ରୁଟ୍ ପକ୍ଷରୁ ପ୍ରାଥମିକ ଚିକିତ୍ସା ପାଇଁ ୫୦ ହଜାର ଟଙ୍କା, ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରିଲିଫ ଫଣ୍ଡରୁ ସହାୟତାର ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି- ଏସବୁ ପରେ ରାସ୍ତାରୋକ ହଟିଲା।

କିନ୍ତୁ ଟଙ୍କା କି ଏକ ଜୀବନର ମୂଲ୍ୟ ଦେଇପାରେ? ଏହା କ’ଣ ସ୍ଥାୟୀ ସମାଧାନ, ନା କେବଳ ଆଗୁନକୁ ଅସ୍ଥାୟୀ ଭାବେ ନିବାଇବାର ଚେଷ୍ଟା?

ପୂର୍ବ ଦୁର୍ଘଟଣାମାନେ: ଅପବାଦ ନୁହେଁ, ଧାରା

ଏହି ଦୁଇ ଘଟଣା କୌଣସି ଅପବାଦ ନୁହେଁ। ପଛକୁ ଫେରି ଦେଖିଲେ ଦେଖାଯାଏ—
• ରୂପାଲି ସ୍କୋୟାରରେ ୩ ଜାନୁଆରୀରେ ଲାଲବତି ଉଲ୍ଲଂଘନ କରି ଦ୍ରୁତଗାମୀ ଆମା ବସ୍ ଏକ ଅଟୋକୁ ଧକ୍କା ଦେଲା, ଯାହା ସ୍କୁଲ ଭ୍ୟାନ ସହିତ ଧକ୍କା ଖାଇଲା। ଦୁଇ ଜଣଙ୍କ ତୁରନ୍ତ ମୃତ୍ୟୁ।
• ବାରଙ୍ଗରେ ୧୪ ଜୁଲାଇ ଏକ ଆମ ବସ୍ ଧକ୍କାରେ ଯୁବକଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ।
• ସତସଙ୍ଗ ବିହାର ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ରେ ଏନଏଚ ୧୬ରେ ଆମ ବସ୍ ଧକ୍କାରେ ୫୧ ବର୍ଷୀୟ ମୋଟରଚାଳକଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ।

ପରିସଂଖ୍ୟାନ କହୁଛି—ଜୁନ ୨୦୨୪ରୁ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ ମଧ୍ୟରେ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଓ କଟକରେ ଆମ ବସ୍ ୨୫ରୁ ଅଧିକ ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ଜଡ଼ିତ।
ଏହା ଯଦି ଧାରା ନୁହେଁ, ତେବେ ଆଉ କ’ଣ?

ପ୍ରଶାସନୀୟ କସରତ: ଶପଥ, ଟେଷ୍ଟ ଓ ପରେ ନିରବତା

କ୍ରୁଟ୍ ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ‘ଆମ ବସ୍’କୁ ଟ୍ରାକକୁ ଫେରାଇବାକୁ ପୁଲିସ ଓ ପରିବହନ କମିଶନର ମାନେ ଗ୍ରାଉଣ୍ଡକୁ ଓହ୍ଲାଇଥିଲେ। ବ୍ରେଥ୍ ଆନାଲାଇଜର ଟେଷ୍ଟ, ଏନଫୋର୍ସମେଣ୍ଟ ଯାଞ୍ଚ, ସ୍କ୍ରିନିଂ ଟେଷ୍ଟ, ଡ୍ରାଇଭର ଓ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଶପଥ—ସବୁ ହୋଇଥିଲା।
• କିନ୍ତୁ ଫଳାଫଳ?
• ଦୁର୍ଘଟଣା ଚାଲିଛି।
ଏହାର ଅର୍ଥ କ’ଣ? କସରତ ଠିକ୍‌ ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ନିୟମିତ ନିରୀକ୍ଷଣ ନାହିଁ? ନା କି ଡ୍ରାଇଭରଙ୍କ ଉପରେ ଚାପ, ଟାର୍ଗେଟ ଓ ଦ୍ରୁତଗତିର ସଂସ୍କୃତି ଦୁର୍ଘଟଣାକୁ ଜନ୍ମ ଦେଉଛି?

କେଉଁଠି ରହୁଛି ଭୁଲ୍?

ପ୍ରଶ୍ନ ଅନେକ—
• ଆମ ବସ୍ ଚାଳକ ବେପରୁଆ ହେଉଛନ୍ତି କି?
• କ୍ରୁଟ୍‌ର ଢିଲାପଣ ପାଇଁ କି ଡ୍ରାଇଭର ଲଗାମଛଡ଼ା?
• ସହରୀ ରାସ୍ତାର ଡିଜାଇନ୍ ଓ ଟ୍ରାଫିକ୍ ପ୍ଲାନିଂ କେତେଟା ଉପଯୁକ୍ତ?
• ସରକାର କେବଳ ଘଟଣା ପରେ ଆଲୋଚନା କରୁଛନ୍ତି, ପୂର୍ବ ରୋକଥାମ କାହିଁକି ନୁହେଁ?

‘ଆମ ବସ୍’ କାହା ପାଇଁ?

‘ଆମ ବସ୍’ ଯଦି ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ, ତେବେ ଲୋକଙ୍କ ଜୀବନ ସୁରକ୍ଷା ସବୁଠାରୁ ଆଗରେ ରହିବା ଦରକାର। ଦୁର୍ଘଟଣା ପରେ କ୍ଷତିପୂରଣ, ରିଲିଫ ଓ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି—ଏସବୁ ଆବଶ୍ୟକ, କିନ୍ତୁ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ନୁହେଁ। ଯଦି ଦୁର୍ଘଟଣାର ଧାରା ରୁକୁନାହିଁ, ତେବେ ‘ଆମ ବସ୍’ ନାମଟି ଲୋକମନରେ ‘ଯମ ବସ୍’ ହୋଇ ରହିଯିବ।

ଏହା କେବଳ ଏକ ଯାତାୟାତ ପ୍ରକଳ୍ପର ବିଫଳତା ନୁହେଁ; ଏହା ଦାୟିତ୍ୱ, ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଓ ସରକାରୀ ଗମ୍ଭୀରତାର ପରୀକ୍ଷା। ଏହି ପରୀକ୍ଷାରେ ଯଦି ଆମେ ଏବେ ମଧ୍ୟ ଅସଫଳ ହେଉ, ତେବେ ଆଗାମୀ ଦିନର ଦୁର୍ଘଟଣାଗୁଡ଼ିକ ଆମକୁ ଆଉ କଠୋର ପ୍ରଶ୍ନ କରିବ।

AlsoRead; https://purvapaksa.com/china-to-fly-1000-j-20-fighter-jets-by-2030/

China to fly 1,000 J-20 fighter jets by 2030 || ୨୦୩୦ ସୁଦ୍ଧା ୧୦୦୦ ଜେ-୨୦ ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନ ଉଡ଼ାଇବ ଚୀନ୍

NAZMEEN PARWEEN